Energiewerkplaats Fryslân

Over het project Mediatheek
Logo_ewp_partner
Adresgegevens:
Buorren 28
9012DH
Bezoekadres: Raerd
www.energiewerkplaats.frl

Raad en daad voor lokale energie initiatieven

Er gebeurt niets zonder initiatiefnemers! Er is een groeiend aantal initiatieven in Friese dorpen en wijken gericht op energiebesparing, in- en verkoop van duurzame energie, het starten van een eigen energiecoöperatie of bijvoorbeeld het gezamenlijk inkopen van zonnepanelen.


Doarpswurk en de Friese Milieu Federatie werken vergaand samen bij het ondersteunen van initiatiefnemers en werkgroepen uit dorpen en wijken. Het uitgangspunt hierbij is dat het gaat om  initiatieven die gericht zijn op het ontwikkelen van een duurzame samenleving op lokaal niveau.
 
Naast het regelmatig aanbieden van netwerkbijeenkomsten waarbij initiatiefnemers elkaar ontmoeten, ideeën delen en elkaar inspireren, worden initiatieven bijgestaan met raad en daad.
 
Door o.a.:
 
  • Vinden van antwoorden op inhoudelijke en organisatorische vragen, zoals: Hoe koop ik gezamenlijk zonnepanelen in?, Hoe kan ik gebruik maken van het verlaagd belastingtarief als energiecoöperatie?, Hoe start ik een initiatief?, Hoe krijg ik meer mensen betrokken bij het initiatief?
     
  • (laten) uitvoeren van haalbaarheidsonderzoeken. We ondersteunen bij het (op)stellen van de juiste onderzoeksvragen en leggen de verbinding tussen de initiatieven relevante marktpartijen
     
  • Opstellen van project- en businessplannen
     
  • Zoeken naar (co)-financieringsbronnen voor zowel de voorbereiding  als de realisatie van concrete uitvoeringsprojecten en ook voor de benodigde ‘hardware’ voor de opstart en het voortbestaan van het initiatief
     
  • Vinden van en samenwerken met stakeholders zoals gemeente, kennis instellingen, provincie, marktpartijen
     
  • Samenwerken met de stakeholders

 

Wij helpen jullie graag en komen langs voor specifieke vragen!

Meer weten? 

 

Doarpswurk
Jaap Koen Bijma
0566-625011
06-51405141
energiewerkplaats@netwerkduurzamedorpen.nl


Friese Milieu Federatie
058-7600760
energiewerkplaats@friesemilieufederatie.nl

 

 

 

Recent gestarte duurzame initiatieven

 
Logo_wijnjewoude_energie_neutraal_normal

Wijnjewoude

Wijnjewoude Energie Neutraal


 
Led-sportveld-reduzum_normal

Reduzum

LED-lichtmasten op het sportveld van Reduzum

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Bekijk hier alle initiatieven onder het thema Energie & Klimaat.

 


 

Nieuws

 

Nu online: nieuwe projectpagina Energiewerkplaats Fryslân

 

Vanwege het grote succes van dit project hebben we de energiewerkplaats een eigen plek gegeven. 

Deze splinternieuwe website is vanaf nu te zien via www.energiewerkplaats.frl

 


 

Nieuwe postcoderoosregeling aantrekkelijker dan zonnepanelen op eigen dak!?

Blog door Simon Visbeek


Gisteravond (22 december 2015) heeft de Eerste Kamer ingestemd met het Belastingplan 2016. Hoewel iedereen het heeft over de lastenverlichting is er ook goed nieuws te vermelden voor de lokale energie coöperaties. De Regeling Verlaagd Tarief (hierna: RVT) is nog verder verruimd!


Verruiming in het kort
Bij de invoering van de RVT in 2014 kreeg het lid van een opwek-coöperatie een korting van € 0,075 per kWh voor:
a) de kWh dat door de opwek-coöperatie lokaal en duurzaam is opgewekt, dat tevens
b) aan het betreffende lid kan worden toegerekend.


Voorbeeld
Stel de opwek- coöperatie wekt met toepassing van RVT 50.000 kWh duurzame en lokale elektriciteit op en het betreffende lid doet voor 4000 kWh mee. Dit lid krijgt dan via zijn energienota een korting van € 0,075*4.000= € 300 ex btw.

Met de korting van € 0,075 konden weinig tot geen coöperaties een solide businesscase maken. Dit heeft het kabinet onderkend en heeft daarom in het oorspronkelijk Belastingplan 2016 voorgesteld energiebelastingkorting te verhogen van € 0,075 naar € 0,09 per kWh.[1] In de Tweede Kamer is hierop vervolgens een amendement aangenomen om de korting verder te verhogen tot nihil.[2] Met dit amendement is de energiebelastingkorting gelijk aan het energiebelastingtarief van de eerste schijf (0 t/m 10.000 kWh) voor elektriciteit. Voor 2016 bedraagt de korting hiermee € 0,1007 per kWh.[3] Inclusief btw komt de energiebelastingkorting daarmee op € 0,1226 per kWh. Bijkomend voordeel is dat de hoogte van de korting niet is gefixeerd, maar mee beweegt met de hoogte van het energiebelastingtarief. Stijgt het tarief, dan stijgt ook de korting en andersom. Samen met de opbrengst van de elektriciteit +/- € 0,04 levert een kWh met de RVT daarmee +/- € 0,16 per kWh.

Dit is aanmerkelijk meer dan de maximale vergoeding van € 0,128 per kWh dat met zonnepanelen wordt opgewekt onder de SDE+-regeling voor 2016.[4] De vraag rijst of de RVT nu ook aantrekkelijker is geworden dan zonnepanelen op het eigen dak. In mijn onderstaande betoog zal ik een viertal argumenten tegen de RVT en ten gunste van zonnepanelen op het eigen dak pogen te weerleggen. Eerst volgt een korte introductie van de salderingsregeling.


Zonnepanelen op eigen dak: salderen
Bij zonnepanelen op het eigen dak wordt gebruik gemaakt van de salderingsregeling.[5] Met deze regeling is geen energiebelasting verschuldigd over de elektriciteit die zelf met de zonnepanelen wordt opgewekt, maar niet direct wordt verbruikt. De regeling staat het toe om de tijdelijke overproductie van zonne-energie overdag, tijdelijk op te slaan op het elektriciteitsnetwerk. Vervolgens mag ’s avonds – wanneer er geen zonne-energie wordt opgewekt – deze overproductie van elektriciteit weer uit het net worden gehaald zonder hier over energiebelasting te betalen. Is deze salderingsregeling aantrekkelijker dan de RVT?


Mijn zonnepanelen liggen niet op mijn dak
Laat ik beginnen met het grote nadeel van de Regeling Verlaagd Tarief; de zonnepanelen liggen niet op het eigen dak. Met de salderingsregeling is dit wel zo en dit geeft toch een vertrouwd gevoel, omdat de eigenaar hierdoor zelf zicht heeft op energie- en geldstromen. In de eerste plaats moet worden bedacht dat men bij een opwek-coöperatie lid is van de coöperatie en daarmee mede eigenaar. Op de jaarlijkse ledenvergadering wordt de jaarcijfers besproken en kan men vragen stellen. Hiermee heeft het lid inzicht in de geldstroom. Tevens moet worden bedacht dat Minister Kamp heeft aangegeven dat de salderingsregeling in 2017 wordt geëvalueerd en dat de salderingsregeling mogelijk wordt aangepast (lees afgeschaft). Hoewel is toegezegd dat salderingsregeling blijft tot tenminste 2020 – ‘toevalligerwijs’ tegelijk met het moment dat overal de slimme meters moeten zijn uitgerold – is het de verwachting dat regeling daarna zal worden afgeschaft.[6] De RVT is daarentegen voor 15 jaar gegarandeerd en biedt daarmee een ‘veiligere’ basis om te investeren in zonnepanelen. Bijkomend voordeel van de deelname in de opwek-coöperatie is dat de zonnepanelen bij verhuizing binnen het postcodegebied kunnen ‘mee verhuizen’. Zonnepanelen op het eigen dak worden vaak niet mee genomen naar de nieuwe woning in verband met de hoge demontage kosten.


RVT leidt tot extra kosten
Een ander nadeel van de RVT is dat aanvullende verzekering en administratie kosten moeten worden gemaakt, ten opzichte van zonnepanelen op het eigen dak. Deze extra kosten worden echter meer dan goed gemaakt door het simpele feit dat het aanleggen van bijvoorbeeld 400 panelen nu eenmaal goedkoper is dan het installeren van 16 of 20 zonnepanelen. Bij zonnepanelen op het eigen dak zijn de installatiekosten +/- € 1,20 per wattpiek. Bij grotere installaties dalen de kosten gemiddeld naar € 1,10 of € 1 per wattpiek. Uitgaande van een installatie 100.000 wp is dat een besparing van € 10.000 of € 20.000 op de zonnepanelen installatie. De moeite waard dus. Ook de periodieke kosten voor het onderhoud (met name de omvormers) dalen door dit schaalvoordeel. De RVT werkt hiermee niet kostenverhogend maar juist kostenverlagend ten opzicht van zonnepanelen op het eigen dak. Bijkomend voordeel is dat de deelnemer vaak al met een relatief laag bedrag kan meedoen in de opwek-coöperatie. Vaak kan al met één zonnepanelen worden meegedaan en bedraagt de minimale investering enkele honderden euro’s (€ 200 tot € 400). Voor zonnepanelen op het eigen dak moet vaak toch minimaal acht panelen worden gekocht, om de installatiekosten en de kosten voor de omvormer rendabel te laten zijn. Hierbij zal de minimale investering dan toch al gauw de € 2.000 overschrijden. Het is voor mensen met een kleine beurs is het daarmee eerder haalbaar te investering in de opwek-coöperatie, dan zelf zonnepanelen te plaatsen op het eigen dak.


Hogere energielabel
Zonnepanelen op het eigen dak verhogen de energielabel van de woning. De deelname in het zonnecollectief van de coöperatie niet. Ik ben van mening dat dit geen belemmering is. In de eerste plaats is het op dit moment nog steeds zo dat in de praktijk een hogere energielabel nog niet altijd op waarde wordt geschat. Een hogere energielabel en/of de restwaarde van de zonnepanelen zal nauwelijks een waarde verhogend effect hebben op de verkoopprijs en zal niet of nauwelijks te kwantificeren zijn in de verkoopprijs. WOZ-taxateurs zijn er echter als de kippen bij om de de hogere energielabel en de zonnepanelen wel als waarde verhogend aan te merken. Hierdoor stijgt de grondslag voor de OZB, eigenwoningforfait in box 1, grondslag voor box 3 en de grondslag voor de schenk of erfbelasting. Een participatie in de coöperatie zal daarentegen in de meeste gevallen enkel worden meegenomen als bezitting in box 3.


RVT maar beperkt tot 10.000 kWh
De RVT kan tot 10.000 kWh per jaar worden toegepast. Voor particulieren of bedrijven met een hoger verbruik betekent dit dat zij slechts beperkt kunnen meedoen. Met zonnepanelen op het eigen dak kan onbeperkt gebruik worden gemaakt van de salderingsregeling.[7] Dit is dan toch voordeliger? Ik ben van mening dat het ook met een hoger verbruik aantrekkelijker is om deel te nemen in de opwek-coöperatie. Dit heeft te maken met het degressieve tarief van de energiebelasting. In 2016 moet over de eerste 10.000 kWh € 0,1007 per kWh worden betaald aan energiebelasting. Daarboven geldt een tarief van € 0,04996 per kWh.


Voorbeeld
Stel een ondernemer verbruikt 20.000 kWh aan elektriciteit en wil voor 10.000 kWh aan zonnepanelen plaatsen. De marktprijs voor elektriciteit wordt gesteld op € 0,04 per kWh.
Indien hij deze panelen plaats op zijn eigen dak wordt de salderingsregeling toegepast. In dit geval krijgt hij voor de opgewekte kWh (10.000x(0,04996+0,04))= € 899,6. Indien dezelfde ondernemer voor 10.000 kWh deelneemt in de opwek coöperatie krijgt hij voor dezelfde 10.000 kWh (10.000*0,1007)= € 1007 en daarboven op krijgt de opwek coöperatie (10.000*€ 0,04)= € 400. Per saldo een verschil van ( 1407-899,6=) € 507,40 ten gunste van de investering in de opwek-coöperatie.

Het bovenstaande voorbeeld leidt er toe dat particulieren en ondernemers met een hoger verbruik dan 10.000 kWh er verstandig aan doen eerst voor 10.000 kWh mee te doen in de opwek coöperatie, en slechts voor het resterende deel zonnepanelen op het eigen dak te plaatsen.


Conclusie
Het voorgaande laat zien dat de vraag wat voordeliger is, zonnepanelen op het eigen dak of meedoen in een opwek-coöperatie, zich niet gemakkelijk laat beantwoorden. Deze keuze is per situatie afhankelijk en bovendien niet voor iedereen gelijk. De één zal toch liever zonnepanelen op zijn eigen dak willen – ook al is hij of zij duurder uit – dan de ander. Weer een ander heeft meer behoefte aan ontzorging en een ‘veilig’ rendement en zal mee doen in de opwek-coöperatie. Eén ding is zeker, de RVT is een volwaardig alternatief voor zonnepanelen op het eigen dak!


Bronnen

[1] www.rijksoverheid.nl

[2] www.postcoderoosregeling.nl

[3] www.belastingdienst.nl

[4] www.rijksoverheid.nl

[5] wetten.overheid.nl en wetten.overheid.nl

[6] Kamerstukken II 2013-2014, 29 023, nr. 175, p 26

[7] In beide gevallen moet sprake zijn van een kleinverbruikersaansluiting (kleiner of gelijk aan 3*80A)

 


 

Postcoderoos regeling nog gunstiger

Met het nieuwe belastingplan is voor de postcoderoosregeling de korting op de energiebelasting in 2016  10,07 eurocent per kWh. Eind december heeft de Eerste Kamer ingestemd met het Belastingplan2016. Hierin is opgenomen dat de regeling Verlaagd Tarief voortaan om een volledige vrijstelling van de energiebelasting gaat. In hetzelfde belastingplan is ook opgenomen dat de energiebelasting voor elektriciteit in zone 1 in 2016 lager is dan het afgelopen jaar. Daartegenover staat een hogere belasting van gas.
meer info via deze link


 

Regeling Verlaagd Tarief: stappenplan

Op 25 november 2015 gaf Simon Visbeek een workshop over de postcoderoosregeling, u kunt de presentatie hieronder downloaden:

  • Presentatie workshop: Regeling Verlaagd Tarief: stappenplan
     

 


 

Energieneutrale gemeenschappen


Op 26 oktober kwamen de 8 dorpen die werken aan Energieneutraliteit weer bij elkaar.

De afgelopen maanden heeft ieder dorp gewekt aan een eigen visie op Energieneutraliteit.

  • Er is gerekend: hoeveel energie gebruiken we in de toekomst en hoeveel moeten we zelf opwekken?
  • Er is een beeld geschetst hoe het dorp eruit ziet met zonnepanelen en  biovergisters.
  • En er is gedeeld: wat vinden onze dorpsbewoners hier nu van?

De volgende stap is het daadwerkelijk realiseren van de eerste duurzame energie installaties.

Ook daar gaat de Energiewerkplaats hen bij helpen.

 


 

Duurzame opwek  voor lokale energie initiatieven

Inmiddels werken er zo’n 20 lokale energie initiatieven aan het realiseren van een duurzame energie installatie.

Dat doen ze met elkaar en voor elkaar onder professionele begeleiding van de Energiewerkplaats.

Er is inmiddels 1 initiatief (Enerzjy Kooperaasje Om de Noorderpolder) die, met hulp van de Energiewerkplaats, de SDE+ exploitatie subsidie voor een zonnedak heeft binnengesleept. Begin januari liggen de eerste zonepanelen op het dak.

In de werkgroep wordt hard gewerkt aan het creëren van goede business cases door middel van de SDE+ subsidie of de Postcoderoos regeling.
Ook wordt gewerkt aan een slimme manier om de initiële investeringen collectief te regelen.

 


 

Energiebesparing
 

Zonnepanelen acties scoren het beste merken veel Friese energie initiatieven.
Tegelijkertijd weten ze ook dat met energiebesparing de meeste energie winst te halen valt.

Immers, 80% van het energieverbruik bij huishoudens, bestaat uit gasverbruik.

Daarom helpt de Energiewerkplaats de initiatieven met het opzetten van een energie bespaar campagne.

Er is een online toolkit ontwikkeld waar alle stappen en tips voor een succesvolle campagne te vinden zijn.

Ook ontwikkelen we samen met een aantal initiatieven een juridisch en financiële slimme constructie om energiebesparing ook mogelijk te maken voor huishoudens met geen investerings ruimte

 


 

Toolkit energiebespaarcampagnes

De Toolkit energiebespaarcampagnes is nu beschikbaar! 


Waarom energie besparen?


De energiekosten van een gemiddeld huishouden bedragen ruim 2.200 euro per jaar. Minder gas en elektriciteit verbruiken betekent direct geld besparen. Zeker voor huishoudens met een laag inkomen zijn de energielasten vaak een grote kostenpost.

Een slecht geïsoleerd huis gebruikt per jaar zo’n 2.200 m3 aan gas, terwijl een goed geïsoleerd huis maar 700 m3 nodig heeft! Dat scheelt per jaar veel geld.

Veel oudere woningen zijn maar deels of matig geïsoleerd, en zouden een spouwmuur- of vloerisolatie kunnen gebruiken.


Opzet campagne:


Een goed georganiseerde campagne helpt mensen over te halen mee te doen met energiebesparing. In deze toolkit vind je tips, tools en handigheidjes om je campagne vorm te geven. 

Download hier de toolkit

 


 

Wijnjewoude op coöperatieve wijze naar energieneutraal in 2025

Door Harmen Weijer

 

Hoe krijg je 2000 Wijnjewouders zo ver dat ook zij in hun eigen huis aan energiebesparing gaan doen? Of zelf duurzaam energie gaan opwekken? Alles met als doel dat in 2025 het dorp energieneutraal is. Door het zo veel mogelijk samen te doen, zo dachten enkele initiatiefnemers van het burgerinitiatief Wijnjewoude Energie Neutraal. Zij gaan samen met de 2000 dorpsgenoten aan de slag op energiegebied.

 

 

 

In 10 jaar tijd een heel dorp energieneutraal krijgen vraagt een gedegen aanpak. Pieter de Kroon, Frans Pool en Jaap Laanstra pakken deze handschoen op. Allereerst hebben ze gedefinieerd wat in hun ogen energieneutraal is. “Wij willen qua energieverbruik geheel zelfvoorzienend zijn”, vertelt Frans Pool. “Daarbij kijken we eerst naar energiebesparing. Wat we dan nog verbruiken willen we in Wijnjewoude duurzaam opwekken.” Mobiliteit telt daarin niet mee. Pieter de Kroon: “Het is in deze korte tijd van 10 jaar niet mogelijk om ook de brandstof voor onze auto’s en busjes lokaal duurzaam op te wekken. Dat is zeker wel onze ambitie voor na 2025.”

 

Lees meer

 


 

Trynergie: energiezelfvoorzienend met zon en wind 

Door Harmen Weijer

 

In het Noord-Friese Trynwâlden spijkert de coöperatie Trynergie fors aan de weg. In de korte tijd dat de coöperatie naar buiten is getreden, net iets meer dan een half jaar, telt het al meer dan 40 leden. En de rek is nog lang niet uit, want met 3300 huishoudens en kleine bedrijven kunnen nog meer Trynwâldsters genieten van duurzame energie uit de eigen regio. Met als doel: zelfvoorzienend energieneutraal worden.

 


Het begon eind 2012 toen vertegenwoordigers van de Dorpsbelangenorganisaties in Trynwâlden om de tafel gingen zitten en voorstelden om een gezamenlijke duurzame energiecoöperatie op te starten. “We pakten dit voortvarend en gestructureerd op doordat in november en december 2012 enkele van onze mensen aan de slag gingen met communicatieplan, statuten opstellen, financiën en organisatie goed regelen. We hebben ook aansluiting gezocht met Energiewerkplaats van Stichting Doarpswurk en Friese Milieu Federatie. Daar hebben we ervaringen uitgewisseld met andere energie-initiatieven. En we hebben ons aangesloten Ús Koöperaasje en de NLD Energie, Noordelijk Lokaal Duurzaam.”

Die gestructureerde zoektocht resulteerde in de oprichting van de coöperatie op 3 februari 2014. Van der Kooi: “De NLD was op dat moment nog net niet zo ver dat ze energie mochten leveren, dus we gingen pas echt naar buiten treden in november 2014, tijdens de Energiemarkt in Oentsjerk.” 

Lees meer

 


 

Koudumers gezamenlijk naar energieneutraal brengen in 2025

Door Harmen Weijer

 

Energieneutraal in 2025: met die duidelijk en ambitieuze stip op de horizon wil Koudum de komende tien jaar fors aan de slag. Want dat vraagt voor de 1200 huishoudens een flinke inzet. Duurzaam Koudum pakt het dan ook gestructureerd op, vertelt Jaap Bijker van Duurzaam Koudum.

 


In 2013 vierde Dorpsbelangen Koudum hun 100-jarig bestaan. Bij zo’n heugelijke mijlpaal keek men niet alleen terug maar ook vooruit: hoe kunnen we het dorp zo goed mogelijk achterlaten voor onze kinderen, kleinkinderen en nog veel verder? Er werd in december 2012 een werkgroep Duurzaamheid opgericht, vertelt Jaap Bijker. “We hebben deze werkgroep al redelijk snel omgezet in een coöperatie, om zo concreet mogelijk met duurzaamheid aan de slag te kunnen.” 

Vanaf maart 2013 is de coöperatie actief op zoek naar leden, en dat aantal groeit gestaag. Bijker: “We zitten inmiddels op 110 leden/huishoudens, in een dorp van 1.000 huishoudens gaat dat behoorlijk goed. We hebben een flink aantal duurzame en energiebesparingsacties gedaan. Zo zijn we begonnen met isolatie-acties, door inloopspreekuren voor dorpsgenoten te organiseren, waarbij plaatselijke aannemers advies gaven over isolatie. Onze eerste eigen investering was een warmtecamera. Daarmee is inzichtelijk te maken of en waar isolatiemaatregelen genomen kunnen worden in woningen. Daar gaan we ook de boer mee op, want we hebben een paar mensen in onze club die daarover goed advies kunnen geven. We hebben tot nu toe 30 huishoudens van advies voorzien en we hopen dat ze hieruit voortvloeiende maatregelen met plaatselijke ondernemers doen.”

Lees meer

 


 

Presentatie workshop energiecoöperaties & sportverenigingen en EKON
 


U kunt de presentaties van de inspiratiebijeenkomst van 14 oktober hier downloaden:
 

  • Presentatie "Wat kunnen lokale energie coöperaties doen voor Sportverenigingen?" Simon Visbeek
  • Presentatie Enerzjy Kooperaasje Om (de) Noorderpolder (EKON), Feike Wagenaar
     

 

Zonnedak Skingen-Slappeterp op aardappelloods

Leden van de energiecoöperatie EKON rond de Friese dorpen Skingen-Slappeterp kunnen binnenkort hun eigen stroom opwekken. Niet door ieder voor zich zonnepanelen op het dak te leggen, maar door te participeren in het ‘zonnedak’ op een grote aardappelloods. Een alternatief voor de dorpsmolen.

Interview door Ida Hylkema

Op de tafel ligt een stapel mappen en papieren: de ‘oogst’ van maanden van overleg, berekeningen en onderzoek. Als voorzitter van de Enerzjy Koöperaasje Om (de) Noordpolder (EKON) is Feike Wagenaar uit Skingen heel wat uren zoet. De materie is ingewikkeld, maar het resultaat komt in zicht: een aardappelloods vol zonnepanelen die elektriciteit opwekken voor de regio.

Lees meer
 



Verslag Energiebespaar avond 30/9 en nieuwe datum 19/11

Op 30/9 was de avond over het Energiebespaar abonnement: hoe kan je op lokaal niveau een marketing en financierings model voor energiebesparing bij huishoudens (kort: dorps ESCO) realiseren? 

Aanwezig waren: Wijnjewoude, Trynergie, Koudum, Bildtse stroom, Harkema, Marnix van Os van Co Trust (ervaring met woningabonnement/ESCO in Zutphen en Deventer), Edgar van der Staay (provincie Fryslân), Johannes Lankester en Oscar Jansen (beiden: Energiewerkplaats)

 

Op 19 november is de volgdende bijeenkomst om 19.30 in Raerd.

Dan gaan we met de initiatieven die dat willen een volgende stap zetten op weg naar systeem waarbij lokale initiatieven ontzorgd worden om een dorps ESCO op te zetten.

Harkema is in ieder geval geïnteresseerd om in deze pilot fase mee te draaien.

We zullen hierbij ondersteund worden door de spreker van 30/9, Marnix van Os.

Hij heeft kennis en ervaring over de opzet van dit systeem: onder andere in Zutphen en Deventer wordt hier aan gewerkt.

We willen voor lokale initiatieven in Fryslân een systeem realiseren dat er voor zorgt dat lokale bedrijven ingezet kunnen worden bij het verduurzamen van woningen. 

Voor zijn inzet moeten we vanuit de energiewerkplaats nog financiering regelen. 

 

Basis idee van dorpsESCO, of het Woning abonnement:
 

  • Verduurzaming van woning zonder extra investering: betaling van de maatregelen op basis van bestaande energie rekening.
  • Wel moet er rente betaald worden
  • Per woning komt er een bespaar voorstel op maat
  • De dorps ESCO (of: provinciale ESCO) organiseert en dekt risico’s af
  • Voor Fryslân streven we naar betrokkenheid van lokale aannemers die de maatregelen gaan uitvoeren.

 

De Powerpoint van Marnix van Os volgt.

 


 

Kennisdeelavond Energiebespaar abonnement/Dorps ESCO

30 september 2015

 

 

Graag nodigen wij u uit, als vervolg op de avond op 3 juni, deel te nemen aan de kennisdeel avond op woensdagavond 30 september 2015 bij Doarpswurk.
Deze informatiebijeenkomst is een vervolg op de avond op 3 juni en is bedoeld om de kansen te bespreken over het zogenaamde energie bespaar abonnement (zie de bijlage). Op jullie verzoek hebben we de heer Marnix van Os uitgenodigd die in Deventer een pilot met het Energiebespaar abonnement
 

Lees meer

 


 

Inspiratiebijeenkomst Netwerk Duurzame Dorpen

14 oktober 2015

 

 

Graag nodigen wij u uit voor de Inspiratiebijeenkomst op woensdagavond 14 oktober 2015 in de Laurentiuskerk te Raerd (Buorren 9, 9012 DK). 

Deze bijeenkomst is bedoeld voor alle gemeenschappen die aan de slag gaan/zijn met bijvoorbeeld: lokale duurzame energie, lokale zorg en activiteiten op het gebied van voedselproductie.

In deze prachtige bijeenkomst wordt er gestart met een inspirerende spreker van de EnerzjyKoöperaasje Om (de) Noorderpolder U.A (afgekort EKON).
De energiecoöperatie EKON uit Slappeterp en Schingen gaat begin 2016 zonnepanelen plaatsen op het dak van de aardappelloodsen van Fokkema in Slappeterp. Het betreft een project met een omvang van 350 kWp, hetgeen jaarlijks een stroomopbrengst kan leveren voor 100 aansluitingen. EKON heeft hiervoor een 540.000 euro SDE+ subsidie (exploitatie subsidie) ontvangen. Wat zijn de belangrijkste succesfactoren van dit initiatief?

Na dit mooie verhaal gaan we allen uiteen om in kleinere groepjes naar verschillende workshops te gaan betreffend: SDE+, voedsel, afval en energiecoöperaties & sportverenigingen.

 

Lees meer

 


 

Verslag en Presentaties 3 juni: Energiebespaar avond


Op 3 juni waren er 8 lokale energie initiatieven aanwezig die met elkaar kennis en ervaring uitwisselende over het opzetten van een energie bespaar campagne.

Allereerst vertelde Karel van der Linden van Trynergie over hun plannen (zie presentatie) om mensen enthousiast te krijgen voor energiebesparing. Een van de manieren is om de energie die tijdens een lokaal popconcert gebruikt wordt, te vergroenen, via groen certificaten van de NLD.

Ze hebben uitgerekend dat er in de 8 dorpen jaarlijks zo’n € 6 miljoen aan gas en elektra wordt uitgegeven. Als je energie bespaart en het zelf opwekt dan kan je een groot deel van dat geld in je eigen gemeenschap houden.

Daarna verteld Johannes Lankester van het Netwerk Duurzame Dorpen (zie presentatie Dorps ESCO) een concept voor een lokale financieringsvorm voor energiebesparing. Het idee is dat je energiebesparing/comfort aanbied als een abonnement: mensen kopen energiebesparing (via isolatie maatregelen en/of zonnepanelen) en betalen daar maandelijks abonnement geld voor.
 

 


 

Harkema energieneutraal in 2040

Door Harmen Weijer

 


Je hoeft niet al bezig te zijn met zonneparken of energiemarkten om een beweging op gang te brengen. In Harkema bijvoorbeeld is de gedachte om het dorp energieneutraal te maken nog heel pril. Toch wil het Plaatselijk Belang aan de slag, om de doodeenvoudige reden dat energiebesparing en verduurzaming goed voor de eigen portemonnee is én de lokale economie.

Lees meer

 


 

Verslag informatieavond Bio-Energie


Op 28 april waren 15 energie initiatiefnemers uit de dorpen Aldeboarn, Heeg, Koudum, Schiermonnikoog en Het Bildt aanwezig en werden geïnspireerd over bio-energie.

Er werden praktische voorbeelden over de kansen van bio-energie gepresenteerd, zoals het verwarmen van een zwembad door de restwarmte van een vergistingsinstallatie in Stiens. Ook waren er twee voorbeelden van de inzet van resthout voor de verwarming van een sporthal en een zwembad. Er komen steeds meer slimme financiële constructies waarbij de afnemer van de warmte zelf niet hoeft te investeren in de installatie, maar betaald voor de afgenomen warmte. Dit heet warmte contracting en is een vorm van een zogenaamde Energy Service Company (ESCo)
 


 

Energieneutraal dorp word je niet zomaar

Friesch Dagblad maandag 27 april 2015:

Geïnspireerd, maar ook wat ontnuchterd keerden zo’n vijftig Friezen afgelopen zaterdag terug van een excursie naar het Duitse Saerbeck. Energieneutraal worden is nog een hele opgave.
De Friezen vertegenwoordigden negen dorpen die er serieus werk van maken energieneutraal te worden, gesteund door Doarpswurk en de Friese Milieu Federatie.
Wat het ruim 7000 inwoners tellend Saerbeck kon tonen, was imponerend. Vooral het vlak bij het dorp gelegen bio-energie park met een veld van 24.000 zonnepanelen, zeven windmolens en een biogasinstallatie maakten indruk. Daarnaast telt het dorp zelf nog 400 zonnepaneelinstallaties en een verwarmingsinstallatie op houtpellets die in een omtrek van 900 meter scholen, sportaccommodaties en een kerk verwarmt.

Dankzij de windmolens en panelen produceert Saerbeck tweeënhalf keer zoveel stroom als het verbruikt. Het won dan ook niet voor niets in 2009 de titel Klimaatgemeenschap in de Duitse deelstaat Noordrijn-Westfalen. Maar zelfs deze gemeenschap, die in 2030 volledig energieneutraal wil zijn, moet nog hard aan het werk om haar doelstelling te halen.

Lees meer
 


 

Informatieavond Bio-energie

28 april 2015 om 19:30-22:00

Locatie: Dorpshuis de Trijesprong, Raerd

 

Deze informatiebijeenkomst is bedoeld voor lokale energie initiatieven die geïnspireerd willen worden over de mogelijkheden om lokale biomassa om te zetten in bio-energie.

Bio-energie is één van de onderdelen van een duurzame energie mix. Op deze avond hoort u hoe lokale biomassa (mest, houtsnippers) omgezet in warmte voor een zwembad en een sporthal. Daarnaast wordt aangegeven op welke manier een Energie Service Company (ESCo) kan helpen om zonder investering warmte te leveren via biomassa. Een ESCo zorgt op grond van een prestatiecontract voor één of meerdere onderdelen in de levenscyclus van een gebouw. Dat kan zijn: het ontwerp, de bouw, de financiering en het onderhoud  van de levering van energie en energiebesparende maatregelen.

De informatieavond is gratis toegankelijk. Echter, in verband met de organisatie, verzoeken wij u zich vóór 23 april aan te melden via de website van Doarpwurk.

Contactpersoon:  Oscar Jansen  Tel: 06-17414947    Mail.  o.jansen@friesemilieufederatie.nl

 


 

Negen Friese dorpen energieneutraal!
 


De Energiewerkplaats Fryslân (EWP), een initiatief van Doarpswurk en de Friese Milieu Federatie, is actief betrokken bij dorpen en buurten die veel stappen hebben gezet richting duurzaamheid.
25 maart, tijdens de bijeenkomst “Wil jij jouw dorp energieneutraal maken” gingen we nog een stapje verder. De dorpen waaronder; Wijnjewoude, Heeg, Koudum, Trynwâlden, Kubaard, Grou, Gaasterland (energie coöperatie) en Baard waren aanwezig bij de aftrap om aan de slag te gaan en hun dorp energieneutraal te maken!

Lees meer
 



Presentatie en informatie SDE+ 2015
 


Op 2 maart was er een informatieavond over SDE+, er waren 21 Friese lokale energie initiatieven aanwezig. 

Hieronder kunt u de presentatie en informatie van deze avond downloaden:

 


 

Oproep tot aanmelding Energie Neutrale Gemeenschappen


Raerd, 18 februari 2015


Energieneutrale dorpen & buurten
 

Afgelopen jaren werkten we samen met dorpen en buurten aan diverse energieprojecten.
Wat begon met gezamenlijke inkoop van zonnepanelen is het bij sommige initiatiefgroepen
doorontwikkeld tot bijvoorbeeld een lokaal energiebedrijf. Een aantal dorpen en buurten
spreken zelfs de ambitie uit om helemaal zelfvoorzienend te worden. Een ambitie die niet
binnen een jaar gerealiseerd is maar waarin we dit jaar wel stevige stappen kunnen
zetten.
We blijven alle dorpen & buurten bijstaan met raad en daad maar besteden in 2015
bijzondere aandacht aan deze kleine groep koplopers. Samen met deze kleine groep
dorpen werken we aan inspirerende voorbeelden in onze eigen provincie.
 

Ons aanbod

Zijn jullie dé pioniers van Fryslân op het gebeid van duurzame energie?

Dit is ons aanbod voor 2015:
 

  • Een inspirerende excursie naar een (bijna) zelfvoorzienend dorp (bijvoorbeeld in Duitsland)
  • Onderzoek naar mogelijkheden in de directe omgeving (Per dorp / buurt)
  • Procesondersteuning van professionals
  • Inzet van deskundigen met specifieke kennis van techniek en/of methoden
  • Ontwikkelen van een business cases
  • Kennisuitwisseling met andere pioniers uit Fryslân (community of practice)

 

Aanmelden


Meldt uw dorp aan op onze website van Doarpswurk door hier te klikken. Let op! Er zijn
maar een beperkt aantal plekken beschikbaar daarom gelden er enkele selectiecriteria:
 

  1. Een stevig kader met een heldere visie van de initiatiefgroep
  2. Reeds succesvolle projecten afgerond / lopend
  3. Veel draagvlak in dorp of buurt
  4. Voldoende bestuurlijk draagvlak/ passend bij het beleid van de gemeente


Voldoet uw dorp aan de bovengenoemde criteria? Geef u dan op.

We organiseren op woensdag 25 maart van 19:30 tot 21:00 uur een
informatiebijeenkomst voor de dorpen en buurten die zich hebben opgegeven.
Locatie: Kantoor Doarpswurk, Buorren 28, 9012 DH Raerd.


Voor meer informatie stuurt u een email met daarin uw contactgegevens en uw vragen naar:
energiewerkplaats@netwerkduurzamedorpen.nl
We nemen dan contact met u op.

 


 

Uitnodiging SDE+ avond Energiewerkplaats

2 maart 2015 om 19:30-22:00 


Graag nodigen wij u uit deel te nemen aan de informatiebijeenkomst op maandagavond 2 maart 2015 in het Dorpshuis te Raerd (Buorren 30, 9012 DH). Deze informatiebijeenkomst is bedoeld voor initiatiefgroepen die dit jaar een subsidie aanvraag willen indienen voor een duurzame energie installatie (bijvoorbeeld een zonnedak).

Meer informatie over de SDE+ regeling en de opzet van de avond kun u hier downloaden.

De informatieavond is gratis toegankelijk. Echter, in verband met de organisatie, verzoeken wij u zich vóór 28 februari  aan te melden. Aanmelden via de site van Ús Koöperaasje of klik hier.

 

 


 

Workshop ‘Energie(besparing) en marketing’

Op 10 november vond de workshop ‘Energiebesparing en marketing’ plaats in Raerd. Zo’n 20 initiatieven waren aanwezig en hebben met elkaar hard gewerkt aan de marketing van energie(besparing). In de bijlagen tref je de presentaties aan en de resultaten van de workshop

 

 


 

Presentaties informatieavond SDE+

U kunt hieronder de presentaties van de informatieavond in het dorpshuis van Raerd downloaden:
 



Informatiebrief SDE+ loket Fryslân

Energiewerkplaats Fryslân en Ús Koöperaasje starten gezamenlijk een ondersteuningsmogelijkheid voor lokale energie initiatieven die gebruik willen maken van SDE+. Dorpen, wijken en initiatiefgroepen kunnen kosteloos gebruik maken van dit loket. SDE+ (Subsidie Duurzame Energie) is een subsidieregeling van de rijksoverheid die jaarlijks wordt vastgesteld. De SDE+ stimuleert de productie van duurzame energie en richt zich op bedrijven en (non-profit) instellingen. Individuen zijn uitgesloten van deelname maar lokale initiatieven (bijv. coöperaties) kunnen wel in aanmerking komen.
Om gebruik te maken van ons loket dient u een formulier in te vullen zodat wij een eerste verdeling kunnen maken voor aanvragen in 2014 en aanvragen in 2015. Dit formulier vindt u hier.

 



Startgeld voor lokale energie initiatieven

Steeds vaker werken Friezen lokaal samen om groene energie op te wekken of energie te besparen. Deze vrijwilligers organiseren zich vaak in een coöperatie. Daarnaast is er budget nodig voor bijvoorbeeld een website of promotie. Deze startende lokale energie initiatieven kunnen vanaf 1 september 2014 maximaal € 2.500 subsidie ontvangen. Hiervoor stelt de provincie Fryslân maximaal € 65.000 beschikbaar in 2014 en 2015. Meer informatie over de regeling en voorwaarden staan op www.fryslân.nl.
 



Energiepremie met buurtbonus

Heeft u al eens nagedacht om samen met uw buurtbewoners te investeren in het energiezuinig maken van de eigen woning? Isolatie van dak, muren en vloeren bijvoorbeeld levert een lagere energierekening op, draagt bij aan het klimaat, en verhoogt de woningwaarde in uw wijk of dorp. In dorpen en wijken zijn veel initiatiefgroepen actief en dit zou een prachtige aanvulling kunnen zijn op de reeds bestaande initiatieven. 

Lees hier hoe uw dorp in aanmerking kan komen voor deze energiepremie.

 


 

Vergoeding startkosten lokaal initiatief

Provinsje Fryslân stelt 2500 euro beschikbaar aan 40 lokale duurzame energie initiatieven in de startfase. Het is met name bedoeld voor de oprichting van lokale energiecoöperaties en soortgelijke initiatieven gericht op de gemeenschappelijke realisatie van duurzame energiebesparing, opwekking en gezamenlijk inkoop.

De beschikbare middelen kunnen naar eigen inzicht worden aangewend. Gedacht kan worden aan notariskosten, kosten voor een website of drukkosten voor folders etc..

Kijk voor meer informatie en voorwaarden in Startkosten van lokaal initiatief

 


 

 

Notitie energiecoöperaties Stimuleringsregelingen


Onderzoeker Anne Marieke Schwencke heeft onderzoek gedaan naar Stimuleringsregelingen vanuit het perspectief van Energiecoöperaties: zon wind en land.
U kunt deze publicatie hier downloaden. 

 
 

Veel belangstelling voor workshop opzetten van een energiecoöperatie


Op maandagavond 12 mei heeft in het kantoor van de Stichting Doarpswurk in Raerd de eerste workshop over het onderwerp hoe zet je een locale energiecoöperatie op plaatsgevonden. Deze workshop is georganiseerd door de Energiewerkplaats in het kader van een serie verdiepingsbijeenkomsten.

De workshop is uitgevoerd door Johan ten Brinke van Ús Koöperaasje. Maar liefst 18 belangstellende hebben van 4 uur lang hard gewerkt om alle aspecten die om de hoek komen bij het oprichten van een energiecoöperatie door te nemen. De presentatie die is gebruik kan via onderstaande link worden ingezien: workshop energiecoöperatie

 


 

Presentatie Inspiratiebijeenkomst Netwerk Duurzame Dorpen 31 maart


U kunt de presentatie van de Amelander Energie Coöperatie hier downloaden:
 

 Amelander Energie Coöperatie 

 

 


 

Verlaagd tarief in Den Haag aangekaart
 

Vanuit de Energiewerkplaats is via bijgaande brieven in den Haag aangekaart dat de financiële kansrijkheid van het verlaagd tarief laag is.

Op de site van de PvdA kan je lezen dat Jan Vos er al wat mee gedaan heeft.

Ook de Christenunie heeft inmiddels vragen gesteld aan minister Kamp: zie bijgaand document

 

 Uitdagingen dialoog voorstellen Energiewerkplaats Fryslan

 Brief tweede kamer januari 2014

 Vragen CU over Verlaagd tarief

 


 

Presentaties Energiewerkplaats 27 januari 2014

 

U kunt de presentaties van de workshops hier downloaden:
 

 Energieakkoord deel I

 Zonnestroom deel II

 


 

 

BTW teruggave op PV panelen

 

 

Eerder hebben we jullie geïnformeerd over BTW teruggave op een PV-installatie en de geleverde zonnestroom. Inmiddels is er meer duidelijkheid.

1)    Wie niets doet, wordt geen ondernemer voor de omzetbelasting, hoeft geen BTW te factureren over geleverde zonnestroom, en krijgt ook geen BTW terug over de aanschaf van de installatie.
 

2)    Wie na 20 juni 2013 een installatie heeft laten plaatsen (en daarna de factuur heeft gekregen), kan zich nu nog als ondernemer aanmelden bij de belastingdienst, een verzoek indienen voor teruggave van de BTW op de aangeschafte installatie, en vervolgens voor volgende jaren verzoeken om vrijstelling van de verdere verplichtingen t.a.v. de BTW, omdat hij of zij valt onder de kleine ondernemersregeling (jaarlijks minder dan € 1.345,= BTW af te dragen).  


De tweede oplossing is financieel interessant, onder meer voor deelnemers aan het PV-privé project, maar betekent wel wat werk. Als extra service bieden wij jullie bij deze vanuit het PV-privé project een aantal handreikingen, zodat je er zelf mee aan de slag kunt gaan:
 

Bijlage 1: Een globaal stappenplan en een rekenvoorbeeld met concrete uitleg 
 

 Bijlage 2: Ingevuld voorbeeld van het formulier “Opgaaf startende onderneming” om een BTW nummer bij de Belastingdienst aan te vragen
 

 Bijlage 3: Veel gestelde vragen en antwoorden over btw-heffing bij particulieren met zonnepanelen van de Belastingdienst 


Voor de beantwoording van detailvragen voor jouw specifieke situatie kun je terecht bij de Belastingtelefoon. Het zou kunnen zij dat deze regeling binnen niet al te lange tijd wordt afgeschaft, dus wacht niet te lang met het in gang zetten van je aanvraag. 

 

 

Ondersteuningsaanbod

Ondersteuningsaanbod

Nnd_gui_themas_original_original

Lokale Energiebedrijven

Middels een lokaal energiebedrijf kunnen dorpen voordeel creeren te gunste van het eigen dorp. Er bestaan meerdere voorbeelden in Nederland en eigen provincie. Samen zoeken we naar de vorm die het meeste voordeel voor dorpsgemeenschappen oplevert. Dit doen we samen met de Ús Koöperaasje. Ús Koöperaasje is een Fries energiebedrijf dat inzet op duurzame energie uit eigen provincie en het versterken van dorpsgemeenschappen.

----------------------------------------------------------------------------


Hoe start ik een lokaal energie bedrijf?

In het document...

Lees meer
Nnd_gui_themas_original_original

Zonnestroom in Dorpen

Veelal zijn gezamenlijke initiatieven van dorpsbewoners een groot succes. Zo liggen in het Dorp Reduzum al meer dan 1000 zonnepanelen. Er zijn ook kansen om samen met de Ús Koöperaasje projecten te ontwikkelen waaraan dorpen kunnen deelnemen. Wederom zoeken de dorpen samen naar de beste vorm.

Met elkaar zonnepanelen inkopen is slim en leuk: je bespaart inkoop kosten en het levert nieuwe contacten op in je dorp. Andere dorpen gingen je voor, zoals Oenkerk. Wellicht helpen je deze twee documenten hiernaast verder?

Betrokken organisaties:

Ús Koöperaasje

Friese Milieu...

Lees meer
Nnd_gui_themas_original_original

Info en tools over energiebesparing

Waarom energie besparen?

De energiekosten van een gemiddeld huishouden bedragen ruim 2.200 euro per jaar. Minder gas en elektriciteit verbruiken betekent direct geld besparen.
Zeker voor huishoudens met een laag inkomen zijn de energielasten vaak een grote kostenpost.

Een slecht geïsoleerd huis gebruikt per jaar zo’n 2.200 m3 aan gas, terwijl een goed geïsoleerd huis maar 700 m3 nodig heeft! Dat scheelt per jaar veel geld.

Veel oudere woningen zijn maar deels of matig geïsoleerd, en zouden een spouwmuur- of vloerisolatie...

Lees meer
Nnd_gui_themas_original_original

Buurkracht

Je hebt mogelijk al van ons gehoord, wij - Michel en Sicco - zijn de buurtbegeleiders van Buurkracht in Fryslân. In andere provincies is Buurkracht al langer actief, maar wij zijn vanaf dit jaar officieel in Fryslân van start gegaan!
 

 

Wat doet Buurkracht?

Buurkracht brengt mensen en wensen in een buurt bij elkaar om samen aan de slag te gaan met energiebesparing en zelf opwekken. Samen met buurtgenoten lukt het vaak wel. Bovendien levert het financieel voordeel op door bijvoorbeeld gezamenlijk zonnepanelen in te kopen, te isoleren of nieuwe CV-ketels aan...

Lees meer